Dobrze obsadzona skrzynka balkonowa kwitnie przez pół roku i nie wymaga wiele pracy. To, czy w październiku będzie wciąż pełna, czy podda się już w sierpniu, rozstrzyga się w dniu sadzenia: decyduje wielkość skrzynki, podłoże, rozstawa i nawóz dodany na starcie.
Większość skrzynek zawodzi z tych samych powodów. Są za płytkie, w lipcu wysychają do południa, a rośliny głodują, gdy podłoże się wyczerpie. Większość pozostałych problemów rozwiązuje dobór kwiatów do skrzynek balkonowych pod kątem światła na konkretnym balkonie.
Skrzynka powinna mieć co najmniej 18–20 cm głębokości i otwory odpływowe, na dnie 2–3 cm keramzytu, a nad nim ziemię do roślin balkonowych. Po zimnej Zośce sadzi się pięć roślin na metr. Na słońce pasują pelargonie, surfinie, kalibrachoa i werbeny, do cienia begonie, fuksje i niecierpki. Warto dodać nawóz o spowolnionym działaniu, latem podlewać rano i co tydzień usuwać przekwitłe kwiaty.
Jaka skrzynka balkonowa: wielkość i materiał?
Głębokość jest ważniejsza niż długość. Skrzynka o głębokości i szerokości 18–20 cm mieści 20–30 litrów podłoża na metr, co wystarcza, by rośliny przetrwały upalne popołudnie.
Typowe długości to 60, 80 i 100 cm. Wybiera się taką, którą balustrada i uchwyty bezpiecznie utrzymają.
- Plastik: lekki, tani i dobrze trzyma wilgoć. Jasne kolory nagrzewają się w słońcu mniej niż ciemne.
- Drewno: chroni korzenie przed upałem. Wyłożone od środka folią, z wolnymi otworami odpływowymi, posłuży dłużej.
- Skrzynki z rezerwuarem: zbiornik w dnie mieści 2–5 litrów wody. W czasie upałów daje to dzień zapasu między podlewaniami.
Jak przygotować drenaż i ziemię w skrzynce?
Każda skrzynka musi mieć otwory odpływowe. Bez nich deszcz i nadmiar wody zbierają się na dnie, a korzenie w ciągu kilku tygodni gniją.
Na dno wsypuje się 2–3 cm keramzytu lub grubego żwiru. Kawałek agrowłókniny na drenażu zapobiega przesypywaniu się ziemi i zatykaniu otworów. Skrzynkę wypełnia się dobrą ziemią do roślin balkonowych, najlepiej z dodatkiem gliny, która lepiej zatrzymuje wodę i składniki pokarmowe niż lekkie, puszyste podłoże.
Między ziemią a krawędzią warto zostawić 2 cm. To zapas na wodę przy podlewaniu; ze skrzynki wypełnionej po brzegi woda po prostu się przelewa.
Ile roślin sadzić w skrzynce na metr?
Ogólna zasada to około pięciu roślin na metr, w odstępach mniej więcej 20 cm. Do skrzynki 80 cm sadzi się więc cztery, do 60 cm trzy. Rośliny zwarte, jak kalibrachoa czy begonie stale kwitnące, można sadzić po sześć na metr.
Przy ośmiu czy dziesięciu sadzonkach w lipcu rośliny walczą o wodę i światło, skrzynka wysycha dwa razy dziennie, a te w środku przestają kwitnąć. Przy właściwej rozstawie skrzynka zarasta do końca czerwca.
Kiedy sadzić kwiaty do skrzynek balkonowych?
Letnie kwiaty balkonowe nie znoszą chłodu. W większości Polski bezpiecznym terminem jest okres po zimnych ogrodnikach i zimnej Zośce, czyli druga połowa maja; w górach i na północnym wschodzie lepiej poczekać do końca miesiąca. Pelargonie i surfinie poniżej ok. 10 °C przestają rosnąć, a przymrozek je uszkadza.
Aby skrzynka kwitła już w kwietniu, obsadza się ją jesienią lub wczesną wiosną bratkami, fiołkami rogatymi, pierwiosnkami i niskimi roślinami cebulowymi, jak szafirki czy tulipany botaniczne. W maju zastępuje się je letnimi kwiatami w świeżej ziemi, które kwitną do pierwszych przymrozków, zwykle w październiku.
Jakie kwiaty na balkon słoneczny, a jakie na zacieniony?
Balkon południowy lub zachodni dostaje sześć godzin bezpośredniego słońca lub więcej i szybko się nagrzewa. Wschodni ma łagodne poranne słońce, północny prawie wcale.
| Strona świata | Bezpośrednie słońce | Odpowiednie rośliny | Na co uważać |
|---|---|---|---|
| Południe | ponad 6 godzin, gorąco | pelargonie, surfinie, kalibrachoa, werbeny, lantany | w lipcu i sierpniu podlewanie codziennie, jasne skrzynki |
| Zachód | słońce po południu | pelargonie, surfinie, kalibrachoa, werbeny | upalne popołudnia, wiatr |
| Wschód | poranne słońce | begonie, fuksje, lobelie, niecierpki nowogwinejskie, pelargonie | wolniej przesycha, mniej wody |
| Północ | mało lub wcale | fuksje, begonie, niecierpki Walleriana, bluszcz | nie przelewać, ślimaki |
Balkony słoneczne
Pelargonie to klasyka, bo znoszą upał, wiatr i zapomniane podlewanie. Odmiany stojące sadzi się z tyłu, pelargonie bluszczolistne zwisają z przodu. Surfinie i kalibrachoa kwitną bez przerwy, ale są żarłoczne i spragnione. Werbeny dobrze znoszą upał.
Balkony zacienione
Begonie to najpewniejsze kwiaty do cienia, zarówno drobnokwiatowe stale kwitnące, jak i wielkokwiatowe bulwiaste. Fuksje lubią chłodne, osłonięte miejsca i źle znoszą południowe słońce. Niecierpki Walleriana kwitną nawet w głębokim cieniu, nowogwinejskie zniosą trochę więcej słońca.
Na czym polega zasada thriller, filler, spiller?
To prosty sposób, by skrzynka wyglądała na pełną, a nie płaską. Roślina wyprostowana stoi z tyłu lub w środku, krzaczaste wypełniają przestrzeń wokół niej, a zwisająca opada przez przednią krawędź.
- Skrzynka na słońce: stojąca pelargonia w środku, wokół kalibrachoa lub werbena, z przodu surfinia albo pelargonia bluszczolistna.
- Skrzynka do cienia: wyprostowana fuksja, wokół begonie, z przodu zwisająca lobelia lub bluszcz.
Jak nawozić i podlewać skrzynki latem?
Świeża ziemia odżywia rośliny przez cztery do sześciu tygodni. Potem przerośnięta korzeniami skrzynka zostaje bez składników pokarmowych. Najprościej przy sadzeniu wymieszać z ziemią nawóz o spowolnionym działaniu w dawce z opakowania; większość działa od trzech do sześciu miesięcy.
Surfinie i kalibrachoa potrzebują więcej. Od lipca raz w tygodniu dostają płynny nawóz do roślin balkonowych. Żółknące liście z zielonymi nerwami zwykle oznaczają niedobór żelaza, na który oba gatunki są wrażliwe.
Dlaczego warto usuwać przekwitłe kwiaty?
Roślina, która zawiązuje nasiona, przestaje tworzyć nowe kwiaty. Usuwanie przekwitłych kwiatów raz w tygodniu sprawia, że pelargonie, werbeny i fuksje kwitną do jesieni. U pelargonii wyłamuje się cały pęd kwiatostanowy u nasady, a nie tylko suche płatki.
Nowoczesne surfinie i kalibrachoa zrzucają stare kwiaty same. Gdy w środku lata zrobią się długie i ogołocone, skraca się je o jedną trzecią i nawozi; po dwóch, trzech tygodniach znów kwitną.
Jak bezpiecznie zamocować skrzynkę na balustradzie?
Metrowa skrzynka z mokrą ziemią i roślinami waży 20–30 kg. Potrzebne są uchwyty dopasowane do profilu balustrady, ustawione na jej szerokość i mocno dokręcone, tak by wiatr nie przewrócił skrzynki.
Jeśli to możliwe, skrzynki wiesza się po wewnętrznej stronie balustrady. Regulaminy wielu wspólnot i spółdzielni ograniczają wieszanie ich na zewnątrz, a woda kapiąca na balkon sąsiada z dołu to częsty powód sporów. Warto to sprawdzić przed zakupem.
Czy w skrzynce balkonowej można uprawiać zioła?
Tak, a skrzynka z ziołami przy kuchennym oknie to jedna z najbardziej praktycznych rzeczy na balkonie. Tymianek, oregano, szałwia i rozmaryn lubią pełne słońce i raczej ubogie, przepuszczalne podłoże z garścią piasku. Pietruszka i szczypiorek znoszą półcień i potrzebują więcej wilgoci.
Bazylię lepiej posadzić osobno, bo wymaga więcej wody i ciepła niż zioła śródziemnomorskie. Najczęstsze błędy opisuje poradnik o ogródku ziołowym na balkonie.
Co zrobić, gdy na balustradzie zabraknie miejsca?
Na małym balkonie balustrada szybko się zapełnia. Gdy zajęty jest każdy metr, pozostaje przestrzeń w pionie. Ogród wertykalny bez wiercenia wykorzystuje wysokość od podłogi do sufitu zamiast długości balustrady.
Urban Planty ogród wertykalny to teleskopowy słupek rozpierany między podłogą a sufitem, regulowany do 285 cm i montowany bez wiercenia, co ma znaczenie w wynajmowanym mieszkaniu. Mieści dziewięć doniczek, każda z rezerwuarem na 300 ml wody, więc zwykle podlewa się go raz lub dwa razy w tygodniu. Zajmuje mniej niż 1 m² podłogi i kosztuje 649 zł z bezpłatną wysyłką.
Frequently asked questions
Ile roślin posadzić w metrowej skrzynce balkonowej?
W metrowej skrzynce balkonowej sadzi się około pięciu roślin co 20 cm, a zwartych, jak kalibrachoa czy begonie stale kwitnące, do sześciu. Zbyt gęsto obsadzona skrzynka latem szybko przesycha i słabiej kwitnie.
Które kwiaty balkonowe najdłużej kwitną w słońcu?
Pelargonie, surfinie, kalibrachoa i werbeny na słonecznym balkonie kwitną od maja do pierwszych przymrozków, jeśli są co tydzień nawożone i w upały codziennie podlewane.
Jakie kwiaty do skrzynek na balkonie północnym?
W zacienionej skrzynce dobrze kwitną begonie, fuksje i niecierpki. Potrzebują mniej wody niż rośliny słoneczne, dlatego przed podlaniem warto sprawdzić wilgotność ziemi.
Jak często podlewać skrzynki balkonowe latem?
W lipcu i sierpniu skrzynka balkonowa na słońcu zwykle wymaga podlewania każdego ranka, w upał także wieczorem. Podlewa się do wypłynięcia wody z otworów, po sprawdzeniu ziemi na głębokości 2 cm.
Czy skrzynka balkonowa potrzebuje drenażu?
Skrzynka balkonowa musi mieć otwory odpływowe, a na dnie warto dać 2–3 cm keramzytu lub żwiru, by nadmiar wody odpływał i korzenie nie gniły.
