Pomidory na balkonie: od wysiewu w marcu do zbioru we wrześniu

Pomidory to najpopularniejsze warzywo na polskich balkonach i zarazem to, które najczęściej rozczarowuje. Trudna nie jest sama roślina, lecz donica: w kilku litrach ziemi każdy błąd w podlewaniu, nawożeniu czy wyborze miejsca widać na owocach.

Balkon ma jednak przewagę, której nie daje działka. Dach lub balkon piętro wyżej chroni przed deszczem roznoszącym zarazę, a ściana oddaje wieczorem ciepło. Na balkonie od południa lub zachodu jedna roślina pomidora koktajlowego daje kilka kilogramów owoców.

Poniżej opisujemy cały sezon, od wysiewu na parapecie w marcu do ostatnich owoców we wrześniu.

Kiedy wysiewać pomidory na balkon?

Nasiona wysiewa się w domu od połowy marca do początku kwietnia, sześć do ośmiu tygodni przed wystawieniem roślin na zewnątrz. Wcześniejszy siew rzadko się opłaca: w lutym światła na parapecie jest za mało i siewki wyciągają się w długie, cienkie łodygi.

Nasiona wysiewa się na głębokość pół centymetra do ziemi do siewu i trzyma w temperaturze 20–25 °C. Kiełkują po tygodniu, dwóch. Gdy pojawi się pierwszy liść właściwy, siewki pikuje się do osobnych doniczek o średnicy 8–10 centymetrów i stawia na najjaśniejszym parapecie, w około 18 °C.

Gotową rozsadę można kupić od końca kwietnia w centrach ogrodniczych, marketach budowlanych i na targu. Warto wybierać rośliny krępe, ciemnozielone, bez pożółkłych dolnych liści.

Kiedy wystawić pomidory na balkon?

Pomidory nie znoszą przymrozków, a poniżej 10 °C niemal przestają rosnąć. W większości Polski wystawia się je po zimnych ogrodnikach, czyli po 15 maja, gdy także noce są stale cieplejsze niż 10 °C. Na zachodzie kraju bywa to nieco wcześniej, na północnym wschodzie i w górach później.

Przez tydzień do dziesięciu dni rozsadę się hartuje: w dzień wystawia na balkon w półcień, każdego dnia na dłużej. Rośliny przeniesione prosto z parapetu na pełne słońce dostają jasnych oparzeń na liściach.

Przy sadzeniu do donicy pomidory umieszcza się głębiej, niż rosły w doniczce, aż do pierwszych liści. Na zakopanej części łodygi wypuszczają dodatkowe korzenie.

Jakie odmiany pomidorów nadają się do donicy?

Najpewniejsze są odmiany drobnoowocowe. Pomidorki koktajlowe dojrzewają szybciej i bardziej niezawodnie niż duże pomidory malinowe czy bawole serca, które w donicy często nie zdążają przed jesienią.

• Wysokie pomidorki koktajlowe: odmiany takie jak Sungold czy Sweet Million dorastają do dwóch metrów i owocują przez całe lato. Wymagają palika, regularnego usuwania pędów bocznych i donicy o pojemności co najmniej 20 litrów.
• Odmiany karłowe (o wzroście zdeterminowanym): mają 40–80 centymetrów i nie wymagają usuwania pędów. Znane są Maskotka, Tiny Tim i Totem, dobre na małe balkony i do donic 10–15 litrów.
• Odmiany zwisające: Tumbling Tom o czerwonych lub żółtych owocach przewiesza się przez krawędź pojemnika. Sadzi się go w koszu wiszącym lub skrzynce na balustradzie szerokiej na co najmniej 30 centymetrów.

Jak duża donica i jaka ziemia do pomidorów?

Odmianom karłowym wystarczy 10–15 litrów, wysokim koktajlowym trzeba 20 litrów lub więcej. Więcej ziemi to większy zapas wody i składników pokarmowych oraz mniejsze wahania między podlewaniami. Donica musi mieć otwory odpływowe.

Najlepsze jest dobre podłoże do warzyw lub pomidorów, a nie ziemia z ogrodu, która w donicy się zbija. Co roku pomidory sadzi się w świeżym podłożu.

Ile słońca potrzebują pomidory na balkonie?

Pomidory potrzebują co najmniej 6–8 godzin bezpośredniego słońca dziennie. Najlepiej owocują na balkonach południowych, południowo-wschodnich i zachodnich. Na wschodnim, z samym porannym słońcem, rosną wolniej, a na północnym nie zaowocują.

Donicę warto ustawić jak najjaśniej, ale wciąż pod dachem lub balkonem sąsiadów, żeby liście pozostawały suche.

Czy pomidory trzeba palikować i usuwać pędy boczne?

To zależy od odmiany. Odmiany wysokie (o wzroście niezdeterminowanym) rosną bez końca, dlatego przywiązuje się je do palika i usuwa pędy boczne, zwane wilkami. Odmian karłowych i zwisających się nie ogławia ani nie usuwa im pędów, bo kwitną właśnie na pędach bocznych.

1. Palik lub spiralę o długości 150–180 centymetrów wbija się od razu przy sadzeniu, żeby później nie uszkodzić korzeni.
2. Łodygę przywiązuje się co 20–30 centymetrów miękkim sznurkiem, luźno, w kształcie ósemki.
3. Raz w tygodniu wyłamuje się wilki, czyli pędy wyrastające w kącie między łodygą główną a liściem. Najłatwiej, gdy mają 3–5 centymetrów.
4. Pod koniec lipca lub na początku sierpnia ogławia się roślinę nad ostatnim gronem kwiatowym. Wtedy kieruje siły na dojrzewanie zawiązanych już owoców.

Jak podlewać pomidory w donicy?

Pomidory podlewa się równomiernie, tak żeby ziemia nigdy całkiem nie wyschła i nigdy nie stała w wodzie. W upalne lipcowe dni roślina w donicy potrzebuje wody codziennie, czasem rano i wieczorem. Podlewa się ziemię, nie liście.

Wahania widać na owocach. Sucha zgnilizna wierzchołkowa to ciemna, skórzasta plama na dolnej części owocu; powstaje, gdy przy nieregularnym podlewaniu roślina nie dostarcza do owocu dość wapnia. Pękanie owoców pojawia się, gdy przesuszona roślina nagle dostaje dużo wody, na przykład po burzy.

Czym nawozić pomidory?

Przez pierwsze trzy, cztery tygodnie po posadzeniu wystarcza świeże podłoże. Gdy na pierwszym gronie zaczynają rosnąć owoce, raz w tygodniu stosuje się płynny nawóz do pomidorów bogaty w potas. Potas wspiera kwitnienie, wybarwienie i smak.

Nadmiar azotu daje bujną, ciemnozieloną roślinę z niewieloma kwiatami, dlatego nawozy do roślin zielonych nie sprawdzą się latem.

Jak zapylać pomidory na balkonie?

Kwiaty pomidora są samopylne, ale uwalniają pyłek dopiero przy wstrząsie. W ogrodzie robią to wiatr i trzmiele, na zabudowanym balkonie często ich brakuje.

Gdy kwiaty są otwarte, w południe przy suchej i ciepłej pogodzie delikatnie potrząsa się łodygą albo opuka grona kwiatowe palcem. Zabieg powtarza się co kilka dni. Kwiaty mogą też opadać z powodu upału powyżej 30 °C lub nocy chłodniejszych niż 13 °C, niezależnie od zapylenia.

Jakie choroby atakują pomidory na balkonie?

• Zaraza ziemniaka: najgroźniejsza choroba pomidorów. Na liściach pojawiają się brunatne plamy, na łodygach ciemne smugi, a owoce brązowieją i twardnieją. Rozwija się w ciepłą, wilgotną pogodę, więc najlepszą ochroną jest daszek nad rośliną i podlewanie przy ziemi. Chore rośliny wyrzuca się do odpadów zmieszanych, nie na kompost.
• Mszyce i mączlik: na młodych pędach i spodzie liści. Spłukuje się je silnym strumieniem wody albo stosuje preparat na bazie mydła potasowego.

Kiedy zbierać pomidory z balkonu?

Pierwsze dojrzałe pomidorki koktajlowe pojawiają się zwykle w lipcu, główny zbiór przypada na sierpień. Zrywa się owoce w pełni wybarwione, lekko miękkie pod palcami. W lodówce tracą aromat.

Gdy pod koniec września noce spadają poniżej 10 °C, zbiera się też owoce zielone. W papierowej torbie w temperaturze pokojowej dojrzewają w tydzień lub dwa.

Co robić z pomidorami w kolejnych miesiącach?

Jakie zioła posadzić obok pomidorów?

Bazylia potrzebuje tego samego co pomidor: ciepła, słońca, ochrony przed chłodem i równej wilgotności. Pasuje do tego samego kąta balkonu i na ten sam talerz. Jak ją uprawiać, opisujemy w tekście bazylia w doniczce, a najczęstsze błędy w poradniku ogródek ziołowy na balkonie.

Pomidor potrzebuje dużej donicy na podłodze, zioła nie. Bazylię, pietruszkę, szczypiorek i tymianek można posadzić w ogrodzie wertykalnym bez wiercenia, który stanie tuż obok donic z pomidorami. Urban Planty ogród wertykalny rozpiera się teleskopowym drążkiem między podłogą a sufitem, ma regulację do 285 centymetrów i dziewięć doniczek ze zbiornikiem na 300 ml wody, więc zioła podlewa się raz lub dwa razy w tygodniu. Zajmuje mniej niż metr kwadratowy, na balkonie albo w mieszkaniu przy oknie. Kosztuje 649 zł, dostawa jest bezpłatna.

Gotowy na swój ogród?

Na małej przestrzeni.
I do tego pięknie.

System wertykalny  ·  Chroniony patentem  ·  9 ziół  ·  Bez wiercenia

Discover Urban Planty →

★ 4.9/5  ·  ponad 800 zadowolonych klientów